J01DC02 Цефуроксим¹ (Cefuroxime)
Қолдану көрсеткіштері
| Екінші
буын цефалоспорині. Цефуроксимге сезімтал микроорганизмдерден туындаған
инфекцияларды, оның ішінде тыныс алу жолдарының инфекцияларын (қауымдастықтан
тыс пневмония, созылмалы бронхиттің өршуі), несеп шығару жолдарының асқынған
инфекцияларын (пиелонефритті қоса), тері мен жұмсақ тіндердің инфекцияларын
(целлюлит, тілме, жара инфекциялары), құрсақішілік инфекцияларды емдеу үшін
қолданылады. Пероральді дәрілік түрі үшін қосымша: жедел стрептококкты тонзиллит және фарингит, жедел бактериялық синусит, жедел ортаңғы отит, цистит, тері мен жұмсақ тіндердің асқынбаған инфекциялары, Лайм ауруының бастапқы сатылары. Асқазан-ішек жолына жасалатын хирургиялық араласулар (өңешке жасалатын операцияларды қоса), ортопедиялық, жүрек-қантамыр, акушерлік және гинекологиялық операциялар, оның ішінде кесарь тілігі кезінде инфекциялық асқынулардың профилактикасы. Анаэробты микроорганизмдердің болуына күдік болған инфекцияларды емдеу және олардың профилактикасы кезінде цефуроксимді тиісті бактерияға қарсы препараттармен біріктіріп қолдану керек. Бактерияға қарсы препараттарды тиісінше қолдану жөніндегі ресми ұсынымдарды ескеру керек. |
-
Клинические протоколы:
- Хронический бронхит у взрослых
- Хроническая обструктивная болезнь лѐгких
- Рожа у детей
- Крестцово-копчиковая тератома у новорожденных
- Микрохирургическая декомпрессия структур спинного мозга с полной резекцией и фиксацией переднего и заднего опорного комплексов позвоночника, в том числе с установкой персонифицированного 3D импланта
- Абдоминальная травма
- Абсцесс кожи, фурункул и карбункул других локализаций
- Атопический дерматит у детей
- Атрезия ануса с ректовагинальным свищом у детей (II этап)
- Атрезия желчевыводящих путей у детей
- Ахалазия пищевода у детей
- Бактериальные кишечные инфекции у детей
- Болезнь Гиршпрунга у детей
- Ботулизм у детей
Қарсы көрсеткіштері
| Цефуроксимге
немесе басқа β-лактамды бактерияға қарсы препараттарға, оның ішінде
цефалоспориндерге, пенициллиндерге, монобактамдарға және карбапенемдерге аса
жоғары сезімталдық; анамнезінде β-лактамды бактерияға қарсы препараттарға, оның ішінде анафилаксиялық реакцияларға ауыр аса жоғары сезімталдық реакцияларының болуы; анамнезінде асқазан-ішек жолдарының аурулары және қан кетулер, оның ішінде спецификалық емес ойық жаралы колит. |
Қауіпсіздік шаралары
| Анамнезінде
аллергиялық реакциялары, әсіресе β-лактамды бактерияға қарсы препараттарға
аллергиялық реакциялары бар пациенттерге сақтықпен тағайындау керек. Аса
жоғары сезімталдықтың ауыр реакциясы дамыған жағдайда цефуроксиммен емдеуді
дереу тоқтатып, тиісті шұғыл шараларды қабылдау қажет. Цефуроксимді ұзақ уақыт қолданған кезде сезімтал емес микроорганизмдердің, оның ішінде Candida, энтерококктар және Clostridium difficile шамадан тыс көбеюі мүмкін. Емдеу кезінде немесе емдеу аяқталғаннан кейін айқын немесе ұзаққа созылған диарея дамыған жағдайда жалғанжарғақшалы колиттің даму мүмкіндігін ескеру керек. Мұндай жағдайларда цефуроксимді қолдануды тоқтатып, тиісті тексеру және ем жүргізу қажет. Ішек перистальтикасын бәсеңдететін дәрілік заттарды қолдануға болмайды. Цефуроксимнің жоғары дозаларын күшті әсер ететін диуретиктермен немесе аминогликозидтермен бір мезгілде қолданғанда бүйрек функциясының бұзылу қаупінің жоғарылауына байланысты сақтық таныту керек. Егде жастағы пациенттерде және бүйрек функциясы бұзылған пациенттерде бүйрек функциясын бақылау ұсынылады. Балалардағы менингитті емдеу кезінде жеңіл және орташа дәрежедегі есту қабілетінің төмендеуі туралы хабарланған. Лайм ауруын емдеу кезінде әдетте бактерияға қарсы емнің уақытша салдары болып табылатын Яриш–Герксгеймер реакциясы дамуы мүмкін. Цефуроксимді қолданған кезде Кумбс сынамасы оң нәтиже көрсетуі және қандағы немесе плазмадағы глюкозаны анықтаудың кейбір зертханалық әдістеріне әсер етуі мүмкін. Парентеральді қолдануға арналған цефуроксим көздің алдыңғы камерасына енгізуге арналмаған. Автокөлік басқару және қозғалатын механизмдермен жұмыс істеу кезінде сақтық таныту керек, өйткені цефуроксимді қолданған кезде бас айналуы мүмкін. |
Дәрілік заттармен өзара әрекеттесуі
| Пробенецид
— цефуроксимнің бүйректік клиренсін төмендетеді, оның плазмадағы
концентрациясын арттырады және шығарылу кезеңін ұзартады. Аминогликозидтер және ілмектік диуретиктер (мысалы, фуросемид) — цефуроксимнің жоғары дозаларымен бір мезгілде қолданғанда нефроуыттылық және бүйрек функциясының бұзылу қаупі жоғарылауы мүмкін. Варфарин және басқа пероральді антикоагулянттар — антикоагулянттық әсердің күшеюі, халықаралық қалыптастырылған қатынастың (ХҚҚ) жоғарылауы және қан кету қаупінің артуы мүмкін. Асқазан сөлінің қышқылдығын төмендететін препараттар — пероральді цефуроксимнің биожетімділігін және оның сіңуін төмендетуі мүмкін. Біріктірілген пероральді контрацептивтер — олардың тиімділігі төмендеуі мүмкін. Маңызды! Мұнда дәрілік өзара әрекеттесулерге қысқаша шолу берілген. Толық ақпарат алу үшін дәрілік препаратты медициналық қолдану жөніндегі нұсқаулыққа жүгіну керек. |
Бүйрек жеткіліксіздігі
| Цефуроксим негізінен бүйрек арқылы шығарылады. Бүйрек функциясы бұзылған пациенттерде цефуроксимнің баяу шығарылуын ескере отырып, препараттың дозасын креатинин клиренсі мәндеріне қарай түзету ұсынылады. Бүйрек функциясының айқын бұзылуы кезінде препараттың дозасын төмендету керек. Цефуроксим диализ жүргізу кезінде тиімді шығарылады. |
Бауыр жеткіліксіздігі
| Цефуроксим негізінен бүйрек арқылы шығарылады. Бауыр функциясының бұзылуы цефуроксимнің фармакокинетикасына елеулі әсер етпейді деп күтіледі. Бауыр жеткіліксіздігі бар пациенттерде препараттың дозасын түзету қажет емес. |
Жүктілік
| Жүкті әйелдерде цефуроксимді қолдану туралы деректер шектеулі. Цефуроксим плацента арқылы өтеді. Жүктілік кезінде цефуроксимді қолдану ұсынылмайды. |
Емізу
| Цефуроксим аз мөлшерде емшек сүтіне өтеді. Бала емізу кезеңінде цефуроксимді қолдану қажет болған жағдайда сақтық таныту керек. |
Жағымсыз әсерлері
| Кандидоздар;
диарея, жүрек айнуы, іштің ауыруы, оның ішінде жалғанжарғақшалы колитке
дейінгі асқазан-ішек жолы тарапынан болатын бұзылыстар. Орталық жүйке жүйесі тарапынан болатын бұзылыстар (бас ауыруы, бас айналуы, құрысулар, ұйқышылдық, естудің төмендеуі). Қанның зертханалық көрсеткіштерінің өзгеруі (эозинофилия, лейкопения, тромбоцитопения, гемолиздік анемия, Кумбс реакциясының оң нәтижесі, бауыр трансаминазалары белсенділігінің жоғарылауы, билирубин деңгейінің жоғарылауы, гипопротромбинемия, протромбиндік уақыттың ұзаруы). Аллергиялық реакциялар, оның ішінде тері бөртпесі, есекжем, қышыну, ангионевроздық ісіну, анафилаксия, Стивенс–Джонсон синдромы, уытты эпидермалық некролиз, көпформалы эритема, DRESS-синдром; дәрілік қызба, сарысулық ауру. Гепатобилиарлық бұзылыстар (холестаздық сарғаю, гепатит). Бүйрек функциясының бұзылуы, оның ішінде интерстициальді нефрит, қан сарысуындағы креатинин мен мочевина азоты деңгейлерінің жоғарылауы, креатинин клиренсінің төмендеуі. Суперинфекция, Candida және Clostridium difficile шамадан тыс өсуі. Жергілікті реакциялар: бұлшықет ішіне енгізген кезде — енгізу орнындағы ауырсыну және инфильтрат; көктамыр ішіне енгізген кезде — флебит, тромбофлебит. Сирек жағдайларда Яриш–Герксгеймер реакциясы және Кунис синдромы дамуы мүмкін. Маңызды! Мұнда жағымсыз реакцияларға қысқаша шолу берілген. Толығырақ ақпарат алу үшін дәрілік препаратты медициналық қолдану жөніндегі нұсқаулыққа жүгіну қажет. |
Көрсеткіштері, қолдану тәсілі мен дозалары
| Препарат
көктамыр ішіне немесе бұлшықет ішіне енгізіледі. Дене салмағы 40 кг және одан жоғары ересектер мен балалар Ауруханадан тыс пневмонияда, созылмалы бронхиттің өршуінде, целлюлитті, тілмелі қабынуды және жара инфекцияларын қоса алғанда, тері мен жұмсақ тіндердің инфекцияларында, сондай-ақ құрсақішілік инфекцияларда әр 8 сағат сайын 750 мг-нан көктамыр ішіне немесе бұлшықет ішіне енгізеді. Пиелонефритті қоса алғанда, несеп шығару жолдарының асқынған инфекцияларында әр 8 сағат сайын 1,5 г-нан көктамыр ішіне немесе бұлшықет ішіне енгізеді. Ауыр инфекцияларда әр 6 сағат сайын 750 мг-нан көктамыр ішіне немесе әр 8 сағат сайын 1,5 г-нан көктамыр ішіне енгізеді. Асқазан-ішек жолы ағзаларына жасалатын операциялар, акушерлік және гинекологиялық операциялар, оның ішінде кесар тілігі, сондай-ақ ортопедиялық операциялар кезінде инфекциялық асқынулардың профилактикасы үшін анестезияны енгізу кезінде 1,5 г тағайындайды. Қажет болған жағдайда 8 және 16 сағаттан кейін қосымша 750 мг-нан бұлшықет ішіне енгізіледі. Өңешке, жүрекке және қан тамырларына жасалатын операциялар кезінде инфекциялық асқынулардың профилактикасы үшін анестезияны енгізу кезінде 1,5 г, содан кейін келесі 24 сағат ішінде әр 8 сағат сайын 750 мг-нан бұлшықет ішіне енгізіледі. |
Балаларда қолданылуы
| Дене
салмағы 40 кг-нан төмен балалар Ауруханадан тыс пневмонияда, пиелонефритті қоса алғанда, несеп шығару жолдарының асқынған инфекцияларында, құрсақішілік инфекцияларда, целлюлитті, тілмелі қабынуды және жара инфекцияларын қоса алғанда, тері мен жұмсақ тіндердің инфекцияларында мынадай дозалар ұсынылады: дене салмағы 40 кг-нан төмен, 3 аптадан асқан балаларға — тәулігіне 30–100 мг/кг, 3–4 рет көктамыр ішіне енгізуге бөлінеді; көптеген инфекцияларды емдеу үшін тәулігіне 60 мг/кг доза оңтайлы болып табылады; 3 аптаға дейінгі жаңа туған нәрестелерге — тәулігіне 30–100 мг/кг, 2–3 рет көктамыр ішіне енгізуге бөлінеді; көптеген инфекцияларды емдеу үшін тәулігіне 60 мг/кг доза оңтайлы болып табылады. |